Sankyo, hay còn gọi là kỹ thuật xoay cổ tay, là một trong ba kỹ thuật điều khiển cơ bản của Aikido. Để thực hiện kỹ thuật này, ta thường bắt đầu bằng Ikkyo – kỹ thuật điều khiển đầu tiên và cũng là nền tảng của các đòn khóa trong Aikido.
Trong dạng cơ bản (kihon), mọi kỹ thuật đều bắt đầu bằng cách kiểm soát đối phương qua ikkyo. Để chuyển từ Ikkyo sang Sankyo osae theo hướng omote (hướng trước), người tập thực hiện một động tác đưa đối phương xuống đất, tạo thế bất ổn định với ba điểm tựa. Sau đó, ta tiếp tục ấn nhẹ vai đối phương để giữ họ trong thế không thể đứng dậy, rồi dần chuyển sang Sankyo.
Sensei Morihiro Saito mô tả kỹ thuật này như sau:
“Omote waza: Dùng bàn tay ở xa đối phương nhất nắm lấy các ngón tay của họ, giữ chúng ngay trước bụng dưới. Sau đó chuyển sang nắm bằng tay gần nhất và nhẹ nhàng nâng cánh tay của đối phương lên, vặn về phía nách, đồng thời ra đòn atemi bằng tay xa hơn. Lúc này, điều quan trọng là phải bước lên bằng chân xa nhất, sao cho đứng gần cạnh đối phương, giữ họ trong tầm kiểm soát. Khi đã thực hiện xong động tác gây đau của Sankyo, ép vai vào sát cơ thể và xoay trọn cả cơ thể, thay vì chỉ xoay tay. Tiếp đó, trượt người theo một vòng tròn trước mặt đối phương, nhấn vai họ xuống trong một động tác mạnh và dứt khoát, giữ cánh tay đối phương căng ra. Khi uốn cong cánh tay của đối phương theo hướng xoay, để ngón út của tay phải trượt lên, nắm lấy cổ tay và ngón tay của họ. Cách cầm đặc trưng của Sankyo giúp duy trì kiểm soát đối phương mà không làm giảm sức mạnh.”
Lưu ý: Khi thực hiện Sankyo ở tư thế đứng thẳng, cần đảm bảo:
- Cẳng tay và bàn tay phải nằm trên một đường thẳng. Tay trên của người thực hiện (nage) phải khóa chắc khớp cổ tay của đối phương (uke).
- Trong mặt phẳng đứng, tay thực hiện Sankyo nên hơi nghiêng về phía trước, từ bàn tay đến vai.
Nếu không tuân thủ các nguyên tắc này, Sankyo sẽ mất hiệu quả và đối phương có thể dễ dàng thoát khỏi sự khống chế.
Sensei Morihiro Saito cũng mô tả cách thực hiện Sankyo osae theo hướng ura (hướng sau) như sau: “Ura waza: Dẫn đối phương theo một chuyển động tròn, dùng tay khóa cổ tay và vặn họ theo hướng ngược, luôn giữ họ trong tầm kiểm soát. Dẫn chuyển động tròn để hạ đối phương xuống, đứng sát để kiểm soát lực.”
Quan trọng: Sankyo là một kỹ thuật rất nguy hiểm. Nếu không kiểm soát tốc độ và lực, người thực hiện có thể vô tình gây thương tích nặng cho đối phương. Vì thế, hãy luôn quan sát và đảm bảo đối phương ra hiệu khi cảm thấy đau bằng cách vỗ nhẹ vào chân hay thân, để tránh chấn thương không mong muốn.
(Oleg Yakimov, Đệ Lục Đẳng Aikido Aikikai, Chủ tịch Hiệp hội Takemusu Aikido Nga)
Liên hệ: Zalo 0707 168 819 Mrs Thanh Tâm để biết thêm thông tin và đăng ký tập thử.
